آنگونه كه از برخي از دوستان و نيز برخي از روزنامه نگاران شنيده ام ، آيين نامه كار حرفه اي روزنامه نگاران كه چند ماه قبل ازسوي وزارت ارشاد انتشار عمومي پيدا كرده بود و از اهل فكر و قلم خواسته شده بود كه درباره پيش نويس آن اظهار نظر كنند ، تقريبا با كمترين تغييراتي قرار است به هيات دولت رفته و به صورت آيين نامه اجرا يي شود .
اين آيين نامه مشكلات فراواني دارد و تا آنجايي كه نگارنده به ياد دارد مهمترين نقد ها بر اين آيين نامه را انجمن دفاع از آزادي مطبوعات و دكتر حسن نمك دوست نوشتند و به شكلي مبسوط بند بند اين آيين نامه و مغايرت آن با اصول اخلاقي و حرفه اي روزنامه نگاري را مورد نقد قرار دادند. از قرار اين تذكرات ونقدها هم گوش شنوايي نيافت و متن نهايي باكمترين تغييرات قرار است اجرايي شود.
براي تهيه اين متن البته مثل تمامي رخدادهاي يكي ، دو سال اخير بخش مطبوعاتي وزارت ارشاد ، از انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران براي دادن مشورت هيچ دعوتي صورت نگرفت. در حالي كه انجمن دراين زمينه تجربه هاي ملموسي داشته ودارد و هر روزه ، به خصوص دركميته عضوگيري، با انواع و اقسام متقاضيان عضويت روبرو است كه تطبيق شرايط آن با كار روزنامه نگاري خود به امري طاقت سوز تبديل شده است آيين نامه عضو گيري از معدود آيين نامه هايي است كه هرساله چندين بار درهيات مديره درباره آن بحث و بررسي صورت مي گيرد و بندهاي آن كم و زياد مي شود. چرا كه كار روزنامه نگاري در ايران بسيار پيچيده و البته شرايط ويژه خودش را دارد ودر نگارش آيين نامه مرتبط با اين كار فاكتورهاي متعددي بايد مد نظرقرار بگيرد تا خداي نكرده حقي از كسي ضايع نشود. البته آقاي بورقاني و از قرار جناب كامبيز نوروزي به درخواست هيات مديره انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران تعيين شدند كه فارغ از هرچيزي آيين نامه حرقه اي كار روزنامه نگاري را تدوين كنند.به گمانم اين آيين نامه بايد اين روزها آماده شود و به هيات مديره براي تصويب بيايد كه اگر انتشار يابد خود مي تواند ملاك واستانداردي براي مقايسه با آيين نامه تهيه شده از سوي وزارت ارشاد باشد .
اما اين از وظيفه ما روزنامه نگاران براي نقد همان آيين نامه وزارت ارشاد چيزي كم نمي كند. به خصوص روزنامه نگاراني كه در ايران زندگي مي كنند و با كار خبر و گزارش از اين محيط روبرويند .خوب است دوستاني كه در اين زمينه دست به قلم اند پاي كار بيايند و مطلبي بنگارند. اين آيين نامه چه در كليات و چه در جزييات نكات فراواني براي نقد دارد وبرخي از مواد آن هم حتي با قوانين موجود و نيز متن قانون اساسي در مغايرت است و نشان مي دهد كه تدوين كنندگان اين آيين نامه ، كه اتقاقا برخي از اساتيد روزنامه نگاري هم در زمره اين مجموعه قرار دارند، بر برخي از بديهي ترين امور هم خط بطلان كشيده اند.
به گمانم رسالت حرفه اي ما روزنامه نگاران ايجاب مي كند كه تا قبل از اين كه آيين نامه ياد شده در هيات دولت تصويب و اجرايي شود، به نقد جدي آن بپردازيم و برخي نخبگان و نيز فحول اين عرصه را نسبت به عواقب تصويب و اجرايي شدن اين آيين نامه آگاه كنيم.
برخي از كامنتهاي مرتبط كه به نقد اين آيين نامه پرداخته اند را در زير مي آورم و از دوستاني كه در اين زمينه نوشته يا متني دارند و تمايل به انعكاس آن دراين وبلاگ دارند مي خواهم كه نشاني مطلب را در بخش كامنت ها بگذارند.
پیش نویس آیین نامه کار روزنامه نگاری تهیه شده در معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد
بیانیه انجمن دفاع از آزادی مطبوعات درنقد آیین نامه کار حرفه ای روزنامه نگاران
نوشته دکتر حسن نمکدوست درنقد آیین نامه ( بخش اول)
بخش دوم / بخش سوم/ بخش چهارم / بخش پنجم / بخش ششم و پایانی
میزگرد روزنامه شرق درباره پیش نویس آیین نامه(بخش اول)
میزگرد روزنامه شرق( بخش دوم و پایانی)